Pitcairn: le descendentes del motinatos

Recerca in Interlingua de Paolo Castellina, 09/05/2003

external image pitcairn2.gif

Hodie io vole presentar vos le insula de Pitcairn, un parve insula (poco plus que tres km de longor, pro un superficie de poco plus que quatro kmq) in le parte oriental del archipelagos del Polinesia. Le insulas habitate le plus proxime se trova a 500 km a west e, si on vade verso sud, non se incontra nihil, usque al frigide costas del Antarctico. Iste insula es plus o minus al medietate inter le Nova Zelanda e Panama. Pitcairn ha origines vulcanic: pro iste ration, a differentia del altere insulas polinesian, illo presenta costas multo scarpate, e su culmine le plus alte es de circa 300 metros. Le navigator Carteret, le primo a discoperir iste insula in le prime parte del 1700, renunciava a descender a terra, proque ille timeva le forte undas que se frange sur le costa. Vidite ex le mar, Pitcairn pare como un canoa revertite, con su rivas scarpate, plen de arbores virde. Approximante se a illo on pote recognoscer le roccas e le typic terra rubie. Sur le insula on pote trovar multe arbores de fructa: orangieros, limonieros, bananieros, e le typic arbores del pan. Le sol village es Adamstown sur un parve clariera apud le baia que sol permitte de disbarcar sur illo. Hodie iste insula es governate de Aukland, in Nove Zelanda, e ha 58 habitantes.
Proque io me interessa del insula Pitcairn? Pro le curiosissime historia de su habitantes e pro le particularitate de su lingua. Illo deveniva famose super toto proque illes es descendentes del famose motinatos del Bounty, super le qual se scribeva libros e se faceva films (1935, 1962, 1984). On pote considerar le insula de Pitcairn e su habitantes como un ver curiositate anthopologic.

Historia del motin del Bounty

Vamos, ergo, audir le historia del motin del Bounty. Le historia del mutinatos del Bounty transmitte nos sensationes exotic e adventurose, permeate de romanticismo, como si illo se tracta de un legenda de Hollywood, construite ad hoc pro uno del multe contos fictive del cinema.
In le mense de april del 1789, de post multe menses de navigation extrememente fatigante trans le Oceano Pacific, Fletcher Christian, secunde capitano del Bounty, guidava un revolta del equipage pro caper le controllo del vascello. Le capitano, William Blight, e poc homines remanite fidel a ille, esseva lassate al deriva al largo del insulas Tonga.
Le equipage de mutinatos se dirigeva assi verso Tahiti, ubi illes prendeva a bordo 26 indigenas (19 feminas, 6 homines e un infante). Le membros del equipage comenciava discuter inter illes, assi 9 de illes, con 15 polinesianos (6 homines e novem feminas), preoccupate de esser discoperite e imprisionate, decideva de partir, lassante le alteres a Tahiti. Iste vice alsi, Christian commandava le gruppo. Illes vagava per ultra duo menses in tote le Pacifico del sud, cercante un insula disabitate e lontan de qualcunque route cognite. Illes se dirigeva verso le insulas Cook, Tonga, Fiji oriental, sin incontrar alcun loco secur in le qual establir se. Quando illes habeva quasi perdite omne sperantia, Christian se rememorava de un vetule reporto de un tal Carteret, que mentionava le insula de Pitcairn. Ille perscrutava le bibliotheca del Bounty e trovava sur le mappas ille insula, discoperite recentemente, extra le usual routes de navigation de ille tempore. Assi, illes tosto se dirigeva verso lor "Terra promittite" e illes lo attingeva le 15 de Januario 1790. Le insula se revelava un refugio ideal pro le mutinatos. Illo esseva dishabitate e quasi inaccessibile. Pitcairn luxuriose, ric de arbores del pan, nuces de coco, pisces e ovos de aves, ma alsi, super toto de aqua pro biber e de un parve stagno pro banear se.
Un vascello multo famose
Image1.gifLe mission del Bounty a Tahiti esseva vermente special. Le revolution american habeva interrumpite un longe e profitabile triangulo commercial in le qual, inter altere cosas, Philadelphia, New York e le portos american del America del Nord, mandava farina pro nutrir le sclavos in Jamaica, in le Barbados, e altere insulas del sucro, excambiante lo con sucro e rhum, que poteva esser excambiate con productos britannic. Le angleses, al fin del guerra, faceva terminar iste systema, con grande displacer del americanos e super toto del insulas del sucro, in ubi le sclavistas habeva difficultate a nutrir le sclavos.
Desde le prime viage con le Endeavor in le Pacifico, del capitano John Cook, le idea surgeva de un possibile solution. Joseph Banks, le ric naturalista que le sequeva in le expedition, faceva notar que le parte interbe del arbore del pan, poteva esser un bon substituto del pan. Ille assi exploitava su amicitates in le governamento, al qual ille esseva multo proxime, e ille obteneva le authorisation de mandar un vascello usque a Tahiti, pro prender circa mille arbores del pan pro alimentar le sclavos del Indias occidental. Le commando del marina procurava pro isto un parve nave a tres arbores, le Bethia, de 230 tonnas (plus parve de qualcunque altere nave de Cook) e illo esseva renominate H. M. S. Bounty.
Le equipage, de 47 homines, habeva poc spatio, proque un grande parte del nave habeva essite transformate in "estufa flottante", curate per un special jardinero e un assistente. Un resultato del spatio insufficiente esseva que il non habeva spatio disponibile pro necuno del marines que habeva le carga de proteger le officiales. Le commando esseva affidate al locotenente William Blight, gratias alsi al influentia de Banks. Le Bounty quitava Portsmouth le 23 decembre 1787.Blight, navigator anglese (1753-1817) habeva essite con Cook in su secunde circumnavigation del globo (1772-74). Durante le viage verso Tahiti, illes discoperiva un gruppo de insulas que porta hodie le nomine de Bounty.
Image2.gif
Blight esseva un navigator talentose, ma su character esseva multo dur e intolerante, que sovente causava le insatisfaction e le plancto del equipage e, in nostre caso, le motin ipse del Bounty, durante su viage de retorno.
In omne caso, Blight affrontava su destino coragiosemente, guidante le 18 homines que le restava fidel, usque al insula de Timor. Illes successava navigar con un parve lancha super le qual illes esseva abandonate con cibo pro un septimana e alicun simple instrumentos de navigation. Solmente 12 homines successava superviver e poteva retornar a in Anglaterra. Illes habeva percurrite assi 5800 km in circa un mense. Tornate in Grande Britannia, in 1805, ille esseva nominate governator del Nove Galles del Sud, ma su duressa e severitate le causava altere problemas. Un guarnition in revolta (ancora un vice!) le imprisionava durante duo annos. In 1811, liberate, ille esseva nominate admiral.
Un traitor?
Fletcher Christian, secunde capitano del Bounty (?-1792), pro su
Image3.gif
character bon e dulce, esseva le perfecte antagonista de William Blight. Si iste ultime esseva odiate, le prime esseva amate. Christian habeva habite un bon education, e ille habeva frequentate le mesme classe del poeta William Wordsworth. Ille esseva gentil, generose e sincer. Super Pitcairn, ille voleva establir un societate fundate sur le equalitate, ma ille esseva semper respectate per le alteres, e considerate como un chef. Ille se conquireva le amor de su gente con su attitude semper positive.
Christian voleva que lor nove patria, le insula de Pitcairn, esseva dividite in novem partes equal (le numero del mutinatos). Christian habeva le habitude de retirar se in un caverna que ancora hodie es appellate Christian's Cave (le caverna de Christian). Esque ille poterea vermente esser considerate un traitor e un criminal?
Un nove mundo
Quando le mutinatos perveniva a Pitcairn, illes se trovava tosto con un problema a solver: como descender a terra? Le costas del insulas esseva multo scarpate, e pro isto le mar esseva semper multo agitate, mesmo con le tempore belle. Mesmo Carteret habeva renunciate a explorar le insula, quando ille le videva. Illes, comocunque, successava disbarcar in illo que essera appellate le Baia de Bounty, le qual, in realitate, es un recesso, plus que un ver baia. Isto es, ancora hodie, le sol puncto de disbarco a Pitcairn.
Illes assi trainava le Bounty in le baia, e transportava a terra qualcunque cosa haberea potite esser utile pro le nove colonia: nutrimento, bestial, material de construction (prendite del vascello ipse). Tote iste material esseva ponite in un clariera herbose apud al Baia, appellate the Edge), post haber montate per un montata scarpate (le Hill of Difficulty, le Colle del Difficultate). Al fin, spoliate le Bounty de toto, illes decideva de rumper le pontes con le passato: illes lo incendiava e lo submergeva, pro impedir que illo haberea essite vidite o mesmo usate pro fugir de Pitcairn. Assi, le nove habitantes del insula comenciava lor adventura in uno del placias le plus remote del mundo.
Illes aspirava a un societate fundate super le equalitate, facite del armoniose mixtura de europeos e polinesianos. Plure infantes de sanguine mixte assi nasceva, le quales es le ancestres del actual insulanos.
Tosto, tamen, plure problemas surgeva. Solmente quatro annos de post le mutin, solmente quatro del novem mutinatos esseva in vita: Young, Adams, Quintal, e McCoy. Tote le alteres habeva essite occidite in 1794 in un revolta del Tahitianos, fastidiate de lor continue vexation (de facto sovente le tahitianos esseva considerate per le angleses como servitores). Mesmo Christian Fletcher moriva assi. Isto, tamen, esseva solmente le comenciamento.
McCoy se jectava de un precipitio, inebriate per un bibita alcoholic que ille habeva distillate ex le radices del planta de "Ti". Iste facto es a notar. Le production de iste bibita alcoholic habeva transformate le angleses in ver alcoholista e assi illes habeva rendite miserabile le vita del feminas. Alcun de illas habeva essayate de fugir del insula de post un ver revolta del feminas. Le pace retornava quando le feminas successava destruer le retorta.
Quintal, plus tarde, esseva occidite per Young e Adams, a causa de su character extrememente violente. Finalmente, Young moriva pro un attacco de asthma.
Assi, in 1800, dece annos de post le mutin, Adams esseva le sol europeo in vita. Ille deveniva le ver patriarca de Pitcairn durante plus que vinti annos, in le qual illes remaneva completemente insulate del mundo exterior.
Le patriarca de Pitcairn
Image4.gif
John Adams pote esser assi considerate le ver fundator del communitate de Pitcairn, le "patriarca" de un "equipage" de dece feminas e 23 infantes. Ille esseva filio de un povre obrero de London. Ille habeva un education carente e ille legeva a fatiga. Nonobstante isto, ille inseniava a su gente a leger, usante le sol libro existente sur le insula, le Biblia del Bounty, que ille poneva in le ecclesia que illes construeva sur le insula.
Image5.gif
Iste inseniamentos portava alsi al creation de un lingua particular de Pitcairn, ancora hodie usate. Adams reteneva sur le insula tote le leges create per Christian, fundate sur le equalitate e le fide christian, ma durante le annos, le original novem subdivisiones del insula habeva essite dividite inter le filios del marineros. Adams esseva, super toto, un bon christiano. Ille establiva dies de jejuno le mercuridi e le venerdi e ille reuniva le insularios pro pregar un vice pro die. Su dotes human de tolerantia e religiositate successava permitter al habitantes de Pitcairn de prosperar in pace.
Cambios per le Pitcairneses
In 1808 un baleniera statounitese discoperiva iste communitate solitari. In 1814 disbarcava le prime nave britannic e in 1825 le capitano Beechey visitava formalmente le insula, concedente a Adams de amnestia regal pro su crimines. Isto esseva le ver termino de un longe periodo de insulamento. Le population continuava a crescer, e un nove era pro Pitcairn comenciava. Le plus parte del Pitcairneses, tamen, comenciava a abandonar le insula. Le insula esseva, de facto, troppo parve, e in 1831 tote le population de Pitcairn emigrava a Tahiti, ubi, tamen, illo esseva decimate per le maladias. Tosto, alsi, illes retornava a lor insula. In 1838 le gente de Pitcairn demandava al Grande Britannia de entrar a facer parte del Imperio anglese e illo adhereva al Commonwealth in 1887 In
Image6.gif
1856 le insularios decideva de mover se ancora un vice: le destination esseva le insula dishabitate de Norfolk, 6400 km a west de Pitcairn. Norfolk es multo plus grande de Pitcairn, e multo ric de ressorces. Durante que illo esseva dishabitate, on non habeva le risco de contraher maladias. Le major parte del insularios de Pitcairn comenciava amar lor nove terra, e illos decideva de remaner a Norfolk. Nonobstante isto, de post haber sentite multe nostalgia, alcunes quitava de novo, e retornava a lor insula solitari. Jam in 1858 duo grande familias habeva retornate a Pitcairn, sequite in 1864 de altere quatro.
Desde le dies de John Adams le insularios sequeva fidelmente le christianismo anglican, ma desde 1876 un interprisa missionari del Adventistas del Septime Die successava connvincer les de lor rationes. Assi plure cambios esseva facite, inter le quales le introduction del die festive del Sabbato.
Finalmente 43 familias viveva stabilemente a Pitcairn. In 1937 il habeva 233 personas a Pitcairn, ma in 1968, le major parte del juvenes se transfereva in Nove Zelanda, attrahite per le mundo externe: le population, assi diminueva a 76 personas. Le 1 junio 1996 il habeva sur le insula 58 habitantes. In omne caso, le communitate de Pitcairn non se extingueva, le tradition esseva troppo forte. Hodie il ha ancora 60 personas que vive in Pitcairn.
Le lingua de Pitcairn
Nunc alicun parolas super le lingua de Pitcairn. Illo es vermente particular, nam pote esser considerate un sorta de pidgin anglese-tahitian. Su base es le anglese (del 18me seculo), ma illo es miscite con le tahitian e alicun neologismos. Il poterea esser estranie que le anglese es le le matre lingua del insula, si nos considera que, finalmente, ibi remaneva un sol homine anglese, Adams, circumdate per tahitianos. Le education esseva impartite al infantes per le feminas, ma il esseva Adams que inseniava les a leger. Le sol libro que illes habeva a disposition esseva le Biblia: illo esseva le sol medio pro inseniar les le anglese. Il es pro isto que, ancora hodie, multe parolas rememora le Libro sacre. In ultra, multe parolas deriva del linguage del marineros. Le phraseologia es sovente estranie: I gled fo meet you significa "io es felice de cognoscer te".
In ultra, plure parolas tahitian superviveva, super toto le verbos e le phrases idiomatic, ma alsi alicun structuras grammatical. Le usage tahitian de reduplar le parolas, es sovente usate con terminos anglese: boney-boney ex bone (osteo), significa magre! La major parte del nomines de plantas e animales es tahitian. Alicun parolas non pertine ni al anglese, ni al tahitian, como le nomines del pisces, como pick-pick, dotter, o whistlin, e pote esser considerate como ver neologismos.
Qui viveva sur Pitcairn ante le mutinatos?
Image7.gif
Quando le mutinatos perveniva a Pitcairn, illes lo trovava dishabitate, ma il non habeva semper essite assi! De facto, sur le insula, illes trovava plure tracias de habitantes precedente: utensiles de petra, residuos de canoas, osteos human, furnos de terra polinesian e siccatores de ligno pro pisces. Il habeva alsi un sorta de templo con statuas. Christian e su homines, tamen, essente christianos zelante, destrueva le templo, e toto esseva jectate in le mar. Hodie, solmente un parte del statuas remane intangite, e se trova in le Museo Otago a Dunedin, in Nove Zelanda.
Le eruditos es secur que sur Pitcairn il habeva un colonia polinesian, le qual lassava plure tracias de su cultura, como, per exemplo, statuas simile a illos del Insula de Pascha. Probabilemente illes veniva del insula de Mangareva o del archipelago de Tuamotu. Le fin de iste cultura remane hodie un mysterio.
Altere informationes
Image8.gif
Pitcairn es hodie un territorio britannic. Tote le insularios exploita hodie le memoria del vicissitudes que desde 1789 ha facite scriber flumines de parolas e que faceva producer tres films. Le mytho, incarnate sur le schermo de Clack Gable, Marlon Brando e Mel Gibson, consente al descendentes del mutinatos de vender vestimentos, bonettos e objectos de artisanato super toto via Internet, durante que le poc touristas debe confider se al rar infrequente naves mercantil que passa per ille placias cata duo o tres menses. Le governamento del insula dispone de un su proprie pagina web al adresse http://www.nic.pn e illos vende etiam le possibilitate pro quicumque de usar le dominio internet .pn. On pote trovar in iste sito informationes turistic pro visitar Pitcairn, ma alsi pro illes qui desiras devenir citatano residente del insula. Il ha alsi differente sectiones, inter le quales uno dedicate al officio philatelic e un altere pro acquirer in linea le melle de Pitcairn. On pote trovar links interessante, inter le quales illo dedicate al feminas del Bounty, complete de lor description physic e characterial del sposas polinesian del mutinatos.
Image9.gifImage10.gif